مجله درمان سرا

آسیت یا آب آوردگی شکم چیست؟

آسیت یا آب آوردگی شکم چیست؟
آسیت یا آب آوردگی شکم به دلیل جمع شدن مایع و ورم شکم است. آسیت در اثر سیروز و نارسایی کبد رخ می دهد که ممکن است در پا تورم و کبودی ایجاد شود.

آسیت

آسیت یا آب آوردگی شکم ، جمع شدن مایع اضافی در شکم و همچنین ورم شکم است.از جمله دلایلی که باعث آب آوردگی شکم می شود سیروز کبدی و سرطان های گوارشی می باشد.

اگر علائم ورم و کبودی در ناحیه پا نمایان شود،آسیت در اثر سیروز کبدی یا نارسانیی کبدی می باشد.اگر با فشار آوردن به شکم ، باعث جابجایی مایع در داخل شکم را حس کنید، نشان دهنده آسید شدید می بباشد. انباشته شدن آب و نمک در بدن نیز ممکن است در شدت یافتن علائم آسیت مؤثر باشد.

آسیت چیست

آسیت جمع شدن مایع در فضای بین دیواره شکم و اندام های شکم است. آسیت یا آب‌آوردگی شکم نتیجه فشار بالا در عروق خونی کبد و سطوح پایین پروتئینی به نام آلبومین است.

آسیت (Ascites) یا آب‌آوردگی شکم جمع شدن مایع اضافی در شکم و ورم شکم است. بیماری آسیت دلایل زیادی دارد که که سیروز کبدی و سرطان های گوارشی می تواند از این دلایل باشد.

افزایش فشار خون ورید پورت و در نتیجه افزایش فشار مویرگی و انسداد جریان خون وریدی در كبد آسیب‌دیده، عامل موثر در ایجاد آسیت است.نارسایی كبد در متابولیسم آلدسترون به افزایش سدیم و احتباس آب در بدن منجر می‌شود. كاهش سنتز آلبومین در حركت آب از سیستم عروق به داخل فضای پریتوئن نقش دارد.

نشانه‌ و علائم آسیت

آسیت خفیف نشانه‌های مشخصی ندارد، اما آسیت شدید معمولاً نشانه‌های بارزی دارد که برآمدگی شکم ، نفخ و برآمدگی پهلو از علائم اصلی آن است.با علائم دیگر این بیماری آشنا شوید.

  • در بیماری آسیت در موارد شدید، با ضربه زدن و فشارآوردن به شکم، جابجایی مایع داخل شکم احساس می‌شود.
  • احساس سنگینی در شکم، از نشانه های دیگر آسیت است.
  •  از علائم دیگر آسیت، بی‌اشتهایی، سوزش سردل و داشتن حالت تهوع می باشد.
  • احساس پری بعد از کمی غذا خوردن می تواند از علائم آسیت باشد.
  • یبوست از دیگر نشانه های بیماری آسیت یا آب آوردن شکم است.
  • یکی از نشانه های آسیت، تنگی نفس به دلیل فشار مایع درون شکم به پرده‌ی دیافراگم است.
  • جمع شدن مایع در اطراف شش‌ها، سرفه شدید نیز از دیگر علائم آسیت هستند.
  • هنگامی که آسیت در اثر سیروز یا نارسایی کبدی باشد، ممکن است در ناحیه پاها تورم و کبودی مشاهده شود.
  • آسیت حاصل از سرطان ممکن است با کاهش وزن بی‌دلیل و نشانه‌های خستگی همراه باشد.
  • در مواردی که آسیت در اثر نارسایی قلبی است، شایعترین نشانه‌های آن خس خس سینه، تنگی نفس و ناتوانی در حرکات بدنی است.
  • فشار داخلی بر دیواره فتق شکم و ناف نیز از دیگر علائم آسیت می باشد.
  • کمر درد از علایم آسیت می باشد که به علت فشار زیاد به ماهیچه‌های کمر رخ می دهد.

علل آسیت

یکی از علل اصلی آسیت می تواند بیماری های کبدی یا سیروز باشد. نزدیک به ۸۰ درصد از موارد آسیت مربوط به آسیب کبدی پیشرفته است. باور بر این است که افزایش فشار در جریان خون کبد و کاهش آلبومین در خون، عامل اصلی آسیت شکمی است.

  • انباشته شدن آب و نمک در بدن نیز ممکن است در شدت یافتن علائم آسیت مؤثر باشد.
  • آسیت گاهی به علت نارسایی احتقانی قلبی رخ می دهد.
  • نارسایی کلیه/ آسیب‌های کلیوی نیز از علل آسیت می باشند.
  • آسیت به علت انسداد وریدهای باب در اثر تومور و تشکیل لخته‌ی خون نیز رخ می دهد.
  • سرطان‌های مشخصی مانند سرطان کولون، معده، ریه، پانکراس، تخمدان، پستان، لنف ممکن است سبب آسیت حاد شوند.
  • پانکراتیت یا تورم پانکراس که در اثر اعتیاد به الکل ایجاد می‌شود می‌تواند سبب آسیت پانکراسی شود.

تشخیص آسیت

تشخیص آسیت با ماتیته جابجا شونده در دق و سونوگرافی قابل انجام است. از نظر بالینی وقتی آسیت قابل تشخیص است که حجم مایع بیش از ۵۰۰ سی سی باشد.

درمان آسیت

برای درمان آسیت میبایست تعادل سدیم برای کاهش احتباس مایعات در بدن را کاهش می دهیم. یکی از راه های درمان مصرف سدیم خوراکی ، دیورتیك‌ها به‌خصوص آلداكتون، پاراسنتز یا کشیدن مایع آسیت است.

درمان اولیه آسیت کاهش مصرف نمک است ، کاهش مصرف مایعات و استفاده از داروهای مدر (ادرارآور) یا دیورتیک مانند اسپیرونولاکتون و فورزماید، برای کم کردن حجم خون است که باعث می‌شود مقداری از حجم خون کم شود و مایع داخل شکم به تدریج کمتر شود. این روش درمان آسیت برای بیمار آسان است، ولی داروهای مدر دارای عوارضی هستند که می‌تواند باعث آزار بیمار شود و از طرفی در برخی موارد، بیماری با این داروها خوب کنترل نمی‌شود.در نهایت اگر بتوان علت اصلی بیماری آسیت را بر طرف کرد، مثلا پیوند کبد برای درمان سیروز انجام شود، آسیت به کلی درمان خواهد شد.

نحوه کشیدن مایع آسیت

کشیدن مایع آسیت هر دو هفته یک بار یا هر ماه یک بار برای درمان آسیت استفاده می شود. این روش درمانی برای آسیت کمی سخت است و نیاز به بستری شدن موقت دارد. این راه در بعضی از موارد تنها راه درمان آن است. اگر آسیت مقاوم باشد نیاز به تخلیه مکرر مایع آسیت یا ایجاد شنت داخل صفاقی و آناستوموز ورید باب به ورید اجوف تحتانی می باشد.

سلب مسئولیت :مطالب و مقالات صرفا جنبه آموزشی دارد و برای استفاده از آن لازم است با پزشک مربوطه مشورت کنید.